Algemeen
22 februari 2026
Door Jan-Willem Wits, adviseur public affairs
“In overleg met gemeenten werken we aan vereenvoudiging en een basisniveau van aanvullende gemeentelijke (inkomens)regelingen, zodat je kan rondkomen ongeacht je postcode. Dit maakt voor mensen het aanbod en de aanvraag van regelingen overzichtelijker.” Dat schrijven D66, VVD en CDA in het coalitieakkoord dat op vrijdag 30 januari is gepresenteerd. Ook wil het nieuwe kabinet een vaste betaaldag in de maand voor alle overheidsregelingen. Er gaat jaarlijks 150 miljoen euro meer naar armoedebeleid.
“Het is tijd om aan de slag te gaan voor een beter Nederland”, luidt de eerste zin van het coalitieakkoord. Het document schetst de contouren die de drie partijen voor ogen hebben maar is geen ‘normaal’ regeerakkoord met vastomlijnde beleidsvoornemens. Het kabinet heeft geen meerderheid in de Tweede Kamer en zal naar verwachting rond deelthema’s met andere partijen akkoorden moeten sluiten om zo alsnog steun van een meerderheid in de Kamer te krijgen. Ook beoogde (extra) uitgaven en bezuinigingen kunnen daardoor nog gaan schuiven. Oppositieleider Jesse Klaver van GroenLinks-PvdA sprak daarom van een ‘openingsbod’.
Hervormingen
“Vanuit de noodzaak om tot een toekomstbestendige sociale zekerheid en zorg te komen, zijn hervormingen nodig die niet altijd voor iedereen direct een voelbare verbetering zijn”, aldus het coalitieakkoord. “Het is voor ons belangrijk dat niemand daarbij door het ijs zakt. Daarom zetten we ambitieus in om zoveel mogelijk mensen uit de armoede te halen of te voorkomen dat ze erin komen (..) We investeren in armoedebeleid en een effectieve aanpak en preventie van schulden. Ook komen we chronisch zieken tegemoet voor hun ziektekosten.”
Bestaanszekerheid
Het valt op dat in het coalitieakkoord het begrip ‘bestaanszekerheid’ ontbreekt dat bij de verkiezingen in 2023 nog een hoofdrol speelde, ook omdat het door NSC-leider Pieter Omtzigt weer in omloop was gebracht. Het kabinet lijkt meer in te zetten op activeren, participeren en preventie. Sommige critici vragen zich af of dat realistisch is, met name voor kwetsbare groepen zoals gehandicapten en langdurig werkelozen. Hoogleraar Monique Kremer van de Universiteit van Amsterdam spreekt over ‘aan de slag-optimisme’. “Hoewel het nu voor veel burgers beter gaat, is er nog altijd een grote groep kwetsbare mensen die slechts één life event verwijderd is van door de bodem zakken: flexwerkers die hun baan verliezen, ouderen die last krijgen van gezondheidsproblemen”, aldus Kremer. Ook de voorgenomen bezuinigingen op de zorg kunnen op de nodige kritiek rekenen.
Bewindspersonen
Bij de uitwerking en concretisering van het kabinetsbeleid spelen de nieuwe bewindspersonen natuurlijk een belangrijke rol. Ons eerste aanspreekpunt is Claudia van Bruggen (D66), vanaf 23 februari staatssecretaris van Justitie en Veiligheid met in haar portefeuille onder andere Rechtsbescherming. Van Bruggen is jurist en heeft onder andere voor Mesdag (een forensisch-psychiatrische zorgorganisatie), het Leger des Heils en het gevangeniswezen gewerkt. Op het departement van Sociale Zaken en Werkgelegenheid treden twee nieuwe ministers aan: Hans Vijlbrief (D66) en Thierry Aartsen (VVD) aan. Het is nog niet bekend wie van beiden zich over het armoede- en schuldenbeleid gaat ontfermen.
Kamerbrief
Alhoewel in het coalitieakkoord niet expliciet over de cbm-sector wordt gesproken, gaat Aegis graag in op de uitnodiging van het kabinet om samen met andere ketenpartijen te spreken over thema’s als armoedebeleid, schuldhulpverlening en de ondersteuning van mensen met een chronische beperking. Wij nemen aan dat de uitgebreide brief over de sector die het vorige kabinet in 2025 naar de Tweede Kamer stuurde nog steeds leidend zal zijn. Ook in de kennismakingsgesprekken die we de komende tijd met Kamerleden voeren, is de brief een belangrijk vertrekpunt. Bovendien stuurt Aegis een brief aan de vaste Kamercommissie SZW bij gelegenheid van het commissiedebat over armoede- en schuldenbeleid dat eind maart in de agenda staat.
Neem bij vragen of opmerkingen rondom politiek en lobby contact op met Jan-Willem Wits: jwits@aegis.nl of 06 131 621 36.
